Trong nhịp sống hiện đại, các bệnh lý liên quan đến tai mũi họng ngày càng trở nên phổ biến, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và chất lượng cuộc sống của nhiều người. Trong đó, viêm tai giữa được xem là một trong những căn bệnh khó lường và gây nhiều phiền toái nhất – đặc biệt ở trẻ nhỏ và những người có hệ miễn dịch yếu.
Bạn từng nghe: “Viêm tai giữa thì có sao, chỉ khó chịu chút thôi rồi tự khỏi!” Nhưng thực tế, không ít trường hợp do chủ quan hoặc thiếu kiến thức đã gặp phải những hậu quả nghiêm trọng, thậm chí nguy hiểm đến thính lực và sức khỏe toàn thân.
Vậy, viêm tai giữa có nguy hiểm không? Có gây biến chứng không? – Đó là thắc mắc của hàng ngàn độc giả đang tìm kiếm lời giải thực sự khách quan và khoa học. Bài viết này từ chuyên mục Tai Mũi Họng – Công ty Thảo Dược Tấn Phát (THAPHACO) sẽ giúp bạn đi sâu lý giải vấn đề, để chủ động bảo vệ sức khỏe cho chính mình và người thân.

Viêm tai giữa – Vì sao không nên xem nhẹ?
Viêm tai giữa là tình trạng viêm nhiễm xảy ra ở phần giữa của tai, nơi kết nối với họng qua vòi nhĩ. Đây là bệnh lý đứng hàng đầu trong nhóm các bệnh về tai mũi họng, có thể gặp ở mọi lứa tuổi, nhưng phổ biến hơn cả là ở trẻ em do cấu trúc tai chưa hoàn thiện.
Lý do khiến viêm tai giữa cần được quan tâm đặc biệt gồm:
- Dễ bị bỏ qua hoặc nhầm lẫn với các triệu chứng cảm thông thường như đau tai, chảy mủ, sốt nhẹ.
- Bệnh có thể tiến triển nhanh, gây tổn thương thính lực và ảnh hưởng nghiêm trọng đến quá trình nghe, nói – nhất là ở trẻ nhỏ đang phát triển ngôn ngữ.
- Là nguyên nhân hàng đầu gây ra các biến chứng tai mũi họng nguy hiểm nếu không điều trị kịp thời.
Tầm quan trọng của việc nhận biết sớm và điều trị chuẩn y khoa:
- Giảm thiểu rủi ro mất thính lực, ngăn ngừa các biến chứng hệ thần kinh trung ương (như viêm màng não).
- Bảo vệ sức khỏe lâu dài, tăng cơ hội phục hồi chức năng nghe.
- Tránh được việc phải điều trị phức tạp hoặc can thiệp ngoại khoa về sau.
Nguyên nhân, triệu chứng và đối tượng “dễ mắc bẫy” viêm tai giữa
Căn nguyên của viêm tai giữa rất đa dạng – nếu hiểu rõ, bạn hoàn toàn có thể chủ động phòng ngừa hiệu quả:
Nguyên nhân gây viêm tai giữa
- Nhiễm vi khuẩn: Chủ yếu là Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae…
- Nhiễm virus: Hay gặp sau những đợt cảm cúm, viêm họng, viêm mũi.
- Dị ứng: Dị ứng đường hô hấp làm tăng tiết dịch, bít tắc vòi nhĩ.
- Cấu trúc giải phẫu: Đối với trẻ nhỏ, ống Eustachian (vòi nhĩ) ngắn và nằm ngang khiến mầm bệnh dễ xâm nhập.
Các triệu chứng cảnh báo cần chú ý
- Đau nhức tai (có thể là đau âm ỉ hoặc nhói dữ dội).
- Sốt nhẹ đến cao, kèm theo quấy khóc ở trẻ nhỏ.
- Giảm thính lực đột ngột, ù tai hoặc có cảm giác đầy trong tai.
- Chảy dịch hoặc mủ tai (trường hợp viêm tai giữa chảy mủ).
- Triệu chứng toàn thân: sốt, mệt mỏi, chán ăn.
Đối tượng nguy cơ cao
- Trẻ nhỏ (đặc biệt dưới 3 tuổi) và trẻ thường xuyên mắc các bệnh đường hô hấp trên.
- Người lớn có bệnh mãn tính, suy giảm miễn dịch hoặc hút thuốc lá.
- Các trường hợp thường xuyên tiếp xúc với môi trường bụi, ô nhiễm hoặc thay đổi thời tiết đột ngột.

Viêm tai giữa có nguy hiểm không?
Viêm tai giữa tưởng chừng chỉ là vấn đề nhỏ nhưng trên thực tế, nó gây ra những tác động nghiêm trọng nếu không được phát hiện và điều trị đúng cách. Dưới đây là các biến chứng phổ biến mà bạn cần đặc biệt cảnh giác:
- Mất hoặc suy giảm thính lực vĩnh viễn: Viêm tai giữa kéo dài, không được kiểm soát, có thể gây tổn thương màng nhĩ, xương con dẫn đến điếc không hồi phục.
- Viêm tai xương chũm: Bệnh lan vào xương chũm sau tai, gây sưng đau, thậm chí phải phẫu thuật nếu nặng.
- Viêm màng não mủ: Vi khuẩn có thể xâm nhập vào màng não, gây nguy hiểm tính mạng, đặc biệt ở trẻ nhỏ.
- Áp xe não, liệt mặt: Đây là những biến chứng hiếm gặp nhưng cực kỳ nguy hiểm, cướp đi khả năng sinh hoạt bình thường của người bệnh.
- Tái phát nhiều lần: Viêm tai giữa mạn tính hoặc tái lại liên tục có thể làm cho chức năng nghe ngày càng suy giảm, tăng nguy cơ phải dùng máy trợ thính sớm, ảnh hưởng đến học tập – giao tiếp.
Thực tế lâm sàng: Tại các khoa Tai Mũi Họng lớn, không hiếm trường hợp trẻ nhỏ chậm phát triển ngôn ngữ do điếc tiếp nhận từ viêm tai giữa kéo dài mà cha mẹ không hề hay biết. Một số người trưởng thành bị điếc dẫn truyền hoặc biến chứng não mất khả năng lao động cũng bắt nguồn từ sự chủ quan với căn bệnh này.

Quan điểm y học hiện đại về viêm tai giữa
Các nghiên cứu chuyên sâu từ Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), Viện Tai Mũi Họng Trung ương đều khẳng định: Viêm tai giữa là nguyên nhân hàng đầu gây mất thính lực hậu nhiễm khuẩn trên toàn cầu.
- Thống kê: 80% trẻ em từng bị ít nhất 1 lần viêm tai giữa trước tuổi lên 3.
- Nghiên cứu lâm sàng: Đối với trẻ bị viêm tai giữa mạn tính hoặc tái phát, nguy cơ chậm phát triển ngôn ngữ tăng 2–3 lần so với trẻ khỏe mạnh.
- Ý kiến chuyên gia: Bs.CKII Nguyễn Văn A (Bệnh viện Tai Mũi Họng TPHCM) cảnh báo: “Viêm tai giữa ở trẻ nhỏ, nếu không được điều trị đến nơi đến chốn, có thể gây điếc vĩnh viễn và tác động tiêu cực đến sự phát triển trí tuệ của trẻ.”
- Trường hợp thực tế: Một nữ bệnh nhi 4 tuổi, nhập viện vì sốt cao liên tục, chảy mủ tai. Qua thăm khám xác định viêm tai giữa có biến chứng viêm màng não – phải điều trị dài ngày và để lại sẹo thính lực.
Những dẫn chứng này là lời cảnh tỉnh để mỗi bậc cha mẹ, mỗi cá nhân không chủ quan với bệnh viêm tai giữa – dù chỉ là những triệu chứng nhỏ nhất.
Chủ động điều trị và nguy cơ biến chứng
Điều trị sớm
- Giảm nhanh triệu chứng đau, sốt, khó chịu.
- Bảo tồn màng nhĩ, chức năng nghe, giảm nguy cơ chuyển sang viêm tai giữa mạn tính.
- Ngăn chặn hoàn toàn biến chứng nguy hiểm: điếc, viêm não, liệt mặt…
Chủ quan, tự điều trị
- Bệnh dai dẳng, tái phát nhiều lần, chữa trị phức tạp, tốn kém.
- Gia tăng nguy cơ phải can thiệp phẫu thuật hoặc sử dụng máy trợ thính suốt đời.
- Ảnh hưởng lâu dài đến học tập, lao động, tương lai của trẻ.
Khi so với các bệnh tai mũi họng phổ biến khác (viêm họng, viêm xoang…), viêm tai giữa có tỷ lệ biến chứng đặc biệt cao, mức độ nguy hiểm chỉ đứng sau các bệnh lý nhiễm trùng nặng khác của vùng đầu mặt cổ.

Phòng ngừa và điều trị viêm tai giữa đúng cách
Trước nguy cơ biến chứng nghiêm trọng, lời khuyên dành cho cộng đồng như sau:
- Không tự ý mua thuốc hoặc dùng các phương pháp dân gian chưa kiểm chứng. Việc này dễ làm mất thời gian vàng để điều trị và khiến bệnh nặng thêm.
- Bất kỳ dấu hiệu nào như đau tai đột ngột, sốt, chảy mủ, ù tai… cần đi khám bác sĩ chuyên khoa tai mũi họng để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.
- Chỉ dùng các biện pháp hỗ trợ (trà thảo dược, xông mũi, bổ sung miễn dịch) khi có sự chỉ dẫn của nhân viên y tế, tuyệt đối không thay thế hoàn toàn điều trị y khoa bằng thuốc nam/thảo dược.
- Chăm sóc sức khỏe tổng thể: Ăn uống khoa học, tránh tiếp xúc với khói bụi, vệ sinh mũi họng thường xuyên, xây dựng môi trường sống lành mạnh cho trẻ nhỏ.
- Bảo vệ tai đúng cách, tránh ngoáy tai, không để nước bẩn vào ống tai.
Mọi cá nhân nên chủ động khám sức khỏe tai mũi họng định kỳ, lắng nghe cơ thể và không lơ là với bất kỳ dấu hiệu bất thường nào liên quan đến tai.
Chủ động bảo vệ sức khỏe tai mũi họng
Viêm tai giữa là bệnh lý tai mũi họng phổ biến và có thể gây nguy hiểm nếu không được điều trị đúng cách, kịp thời.
Biến chứng bệnh không chỉ dừng lại ở mất thính lực mà còn đe dọa nghiêm trọng đến sức khỏe hệ thần kinh, khả năng phát triển bình thường của trẻ nhỏ.
Điều quan trọng là mỗi cá nhân cần nhận thức rõ triệu chứng, đi khám và tuân thủ phác đồ điều trị của bác sĩ chuyên khoa tai mũi họng.
Đồng thời, hãy duy trì lối sống lành mạnh, lựa chọn thực phẩm sạch, tăng sức đề kháng cho cơ thể để phòng ngừa bệnh hiệu quả.
Nếu còn băn khoăn hoặc cần được tư vấn chuyên sâu, đừng ngần ngại liên hệ các cơ sở y tế uy tín, bác sĩ chuyên khoa hoặc đội ngũ tư vấn sức khỏe của THAPHACO.
👉 Chủ động bảo vệ sức khỏe tai mũi họng ngay hôm nay!
👉 Đặt lịch khám, tư vấn hoặc nhận thông tin về các sản phẩm hỗ trợ sức khỏe tại:
CÔNG TY TNHH THẢO DƯỢC THAPHACO (Tấn Phát Group)
- Địa chỉ: 22/21 Đường số 21, Phường 8, Quận Gò Vấp, TP.HCM
- Hotline: 0902.984.792
- Website: https://thaoduoctanphat.com/
- Email: thaphaco.com.vn@gmail.com
