Đã bao giờ bạn tự hỏi vì sao khi mang thai, cơ thể người phụ nữ dường như “phình to” lên nhanh chóng? Không ít chị em bối rối khi thấy những con số trên cân nhích lên từng tuần, thậm chí có trường hợp tăng cân gấp đôi so với thời kỳ chưa mang bầu. Tăng cân trong thai kỳ: đó là nỗi trăn trở của hàng triệu bà mẹ Việt Nam, vừa lo cho sự phát triển khỏe mạnh của thai nhi, vừa sợ mình sẽ “không còn nhận ra bản thân nữa” sau sinh.
Bài viết này sẽ lý giải nguyên nhân thật sự đằng sau việc tăng cân nhiều lần khi mang thai, phân tích nguy cơ béo phì hậu thai kỳ và chia sẻ những bí quyết giúp bạn giữ dáng, mạnh khỏe mà vẫn đảm bảo an toàn cho mẹ và bé.
Thực trạng tăng cân khi mang thai
Việc tăng cân khi mang thai là diễn biến hoàn toàn tự nhiên của hầu hết phụ nữ. Theo thống kê của Bộ Y tế, có tới 95% bà bầu tăng ít nhất từ 10-15kg trong suốt thai kỳ, thậm chí nhiều người tăng 20kg hoặc hơn. Không ít chị em hoang mang: “Liệu tăng nhiều thế này có bình thường không?”, “Có cách nào giữ cân hiệu quả mà không ảnh hưởng tới thai nhi?”.
Thực tế, tăng cân là một quá trình sinh lý cần thiết để đảm bảo cho em bé phát triển khỏe mạnh, dự trữ năng lượng cho quá trình sinh nở và nuôi con sau này. Tuy nhiên, nếu không kiểm soát hợp lý, cân nặng tăng quá mức lại dẫn tới nhiều hệ lụy – trở thành “mầm mống” cho béo phì, tiểu đường, thậm chí ảnh hưởng lâu dài đến chất lượng sống của mẹ sau này.

Vì sao cân nặng lại tăng mạnh khi mang thai?
Để hiểu rõ nguyên nhân, cần bóc tách hai nhóm yếu tố chính: thay đổi sinh lý tự nhiên và tác động từ lối sống hàng ngày.
1. Yếu tố sinh lý
- Sự phát triển của thai nhi và nhau thai: Thai nhi lớn dần lên, nhau thai cũng phát triển để cung cấp dinh dưỡng, nước ối bảo vệ bé – tất cả đều khiến trọng lượng cơ thể mẹ tăng đáng kể.
- Tăng lưu lượng máu và dịch trong cơ thể: Khi mang bầu, lượng máu và các chất lỏng trong cơ thể người mẹ có thể tăng thêm từ 1-1,5 lít, giúp nuôi dưỡng thai nhi hiệu quả hơn.
- Thay đổi nội tiết tố: Nồng độ hormone như estrogen, progesterone tăng lên, kích thích cảm giác thèm ăn, làm chậm chuyển hóa mỡ, tích lũy năng lượng nhiều hơn.
2. Yếu tố lối sống và hành vi
- Chế độ ăn uống thay đổi: Nhiều phụ nữ được “khuyến khích” ăn nhiều hơn bình thường để “vào con chứ không vào mẹ”, khiến lượng calo nạp vào vượt quá nhu cầu thực tế.
- Giảm vận động thể chất: Một số mẹ bầu sợ vận động ảnh hưởng tới thai nhi, hoặc cảm thấy mệt mỏi nên giảm hẳn vận động, đốt cháy năng lượng ít đi.
- Ảnh hưởng của tâm trạng và giấc ngủ: Sự căng thẳng, lo âu và tình trạng mất ngủ kéo dài cũng gián tiếp làm tăng nguy cơ tăng cân và béo phì do rối loạn hormone kiểm soát cảm giác no – đói.

Cảnh báo nguy cơ béo phì và hệ lụy khó lường
Dù tăng cân là điều bình thường, nhưng nếu vượt ngưỡng cho phép, chị em đứng trước rủi ro béo phì nghiêm trọng sau sinh. Theo nghiên cứu của Viện Dinh dưỡng Quốc gia, khoảng 38% phụ nữ sẽ không giảm được hết số cân đã tăng, dẫn đến thừa cân – béo phì lâu dài.
Nguy hiểm của béo phì sau sinh bao gồm:
- Nguy cơ mắc các bệnh mạn tính như tiểu đường type 2, cao huyết áp, tim mạch, rối loạn mỡ máu tăng mạnh.
- Ảnh hưởng tâm lý: Nhiều mẹ tự ti, ngại giao tiếp, lo lắng về ngoại hình, dễ rơi vào trạng thái stress, trầm cảm sau sinh.
Không chỉ vậy, béo phì còn khiến việc chăm sóc con, vận động và phục hồi sức khỏe trở nên khó khăn hơn rất nhiều.

Bằng chứng và lời cảnh báo từ chuyên gia
Theo một nghiên cứu đăng trên tạp chí Lancet (2015), phụ nữ tăng cân vượt quá 16kg trong thai kỳ có nguy cơ cao hơn 2,3 lần bị béo phì sau sinh so với nhóm kiểm soát tốt trọng lượng. Hơn nữa, nghiên cứu này còn chỉ ra rằng, việc kiểm soát cân nặng hợp lý giúp giảm đáng kể nguy cơ tiểu đường thai kỳ, rối loạn chuyển hóa lipid và các biến chứng sản khoa.
Các chuyên gia y tế cũng khuyến nghị: nên duy trì mức tăng cân lý tưởng từ 11-16kg cho cả thai kỳ đối với phụ nữ có cân nặng chuẩn trước khi mang thai. Đối với nhóm thừa cân hoặc nhẹ cân, mức tăng nên được điều chỉnh riêng biệt theo hướng dẫn bác sĩ.
So sánh thực tế: Những phụ nữ kiểm soát cân nặng tốt thường hồi phục vóc dáng nhanh hơn, tinh thần lạc quan hơn, đồng thời giảm thiểu nguy cơ bệnh tật và cải thiện chất lượng sống đáng kể so với nhóm tăng cân “thả phanh”. Đây cũng chính là lý do các mẹ hiện đại ngày càng chủ động hơn trong chăm sóc sức khỏe thai kỳ.

Làm gì để kiểm soát cân nặng khi mang thai và phòng tránh béo phì?
- Xây dựng thực đơn dinh dưỡng thông minh: Ăn nhiều rau xanh, trái cây tươi, bổ sung đủ chất đạm nhưng hạn chế đồ chiên rán, đường, chất béo bão hòa.
- Duy trì vận động phù hợp: Tham gia yoga, đi bộ nhẹ nhàng, bơi lội hoặc những bài tập an toàn dành cho bà bầu.
- Kiểm soát stress và giấc ngủ: Nghỉ ngơi đúng giờ, chia sẻ tâm lý cùng gia đình, sinh hoạt điều độ để tránh rối loạn chuyển hóa.
- Tham khảo ý kiến chuyên gia: Luôn theo dõi cân nặng, khám thai định kỳ và hỏi ý kiến chuyên gia dinh dưỡng hoặc bác sĩ sản khoa trước khi áp dụng bất cứ chế độ giảm cân hay bổ sung thực phẩm chức năng nào.
Lưu ý: Các phương pháp dân gian hoặc thảo dược hỗ trợ có thể được sử dụng, tuy nhiên tuyệt đối không thay thế hoàn toàn điều trị y tế hoặc bỏ qua chỉ định của bác sĩ. Lối sống chủ động, khoa học và tinh thần tích cực chính là chìa khóa để mẹ khỏe, con vui, gia đình hạnh phúc!
Bảo vệ sức khỏe lâu dài cho cả mẹ và bé
Việc tăng cân khi mang thai là điều không thể tránh khỏi, nhưng kiểm soát hợp lý sẽ giúp bạn phòng ngừa hiệu quả nguy cơ béo phì và các bệnh lý liên quan. Hãy chú trọng chế độ ăn uống lành mạnh, duy trì vận động thường xuyên, nghỉ ngơi khoa học và luôn lắng nghe lời khuyên từ chuyên gia y tế. Đừng để tăng cân quá đà trở thành gánh nặng tâm lý hay rào cản cho sức khỏe về sau.
Bạn là người quyết định hình thể cũng như sức khỏe của mình từ lúc mang thai – hãy cùng Tấn Phát chủ động bảo vệ chính mình ngay từ hôm nay!
Tìm giải pháp cho sức khỏe và vóc dáng của bạn ngay hôm nay!
Nếu bạn cần tư vấn thêm về dinh dưỡng, dược liệu hỗ trợ kiểm soát cân nặng an toàn hoặc muốn tham khảo các sản phẩm thảo dược uy tín được chuyên gia kiểm định, hãy liên hệ với CÔNG TY TNHH THẢO DƯỢC THAPHACO (Tấn Phát Group):
- Địa chỉ: 22/21 Đường số 21, Phường 8, Quận Gò Vấp, TP.HCM
- Hotline: 0902.984.792
- Website: https://thaoduoctanphat.com/
- Email: thaphaco.com.vn@gmail.com
Chủ động – Thông thái – Hạnh phúc trọn vẹn cùng mẹ và bé!